Category Archives: W poszukiwaniu mediów

ROZWIJAJĄCA SIĘ ŚWIADOMOŚĆ

Rozwijająca się świado­mość artystów ujawnia się niekiedy w skróto­wych, ale jakże znamiennych sformułowa­niach, pozwalając śledzić dokonujący się pro­ces wyzwalania sztuki ze szczegółu, z jedno- stkowosci zdarzeń i naśladowania natury — w kierunku problemów zarówno myślowych jak ; czysto plastycznych o

UCZNIOWIE IMPRESJONIZMU

Nieodrodni uczniowie impresjonizmu, którzy sami czuli się impresjonistami, choć — nie zawsze i nie w pełni świadomie — przeciwsta­wili się jemu, poprowadzili tę myśl dalej. Gauguin powiadał:    „Chciałbym       jak najbar­dziej, na ile jest to możliwe, oddalić się od tego wszystkiego,

UPODOBANIE DO MUZYKI

Tak to Gauguin przez swoje upodobanie do muzyki i studia porównawcze nad jej językiem i językiem obrazu, zaś van Gogh przez swoją teorię barw sugestywnych jeszcze nie malar­sko, ale już myślowo, teoretycznie uwalniali się z tego, co Degas inazwał trafnie

ZAMIERZENIA I POTRZEBY

Obydwu artystom w ich zamierze­niach i potrzebach_ wyrazowych przedmiot pi zeszkadzał. Tyrania matury mie pozwalała bowiem na dostatecznie głęboki i pełny prze­kaz zarówno refleksji antologicznej, jak bole­snej żarliwości samounicestwienia. Świat oglądany w potocznym widzeniu jest światem przypadków jednostkowych. Im chodziło sprawy

SZTUKA JEST HARMONIĄ

Podobnie Cezanne stwierdza­jąc, że „sztuka jest harmonią równoległą w stosunku do natury”, wytyczał już szlak wiodący do abstrakcji. Toteż słynne i wielekroć przytaczane sformułowanie Maurice De­nisa, że „obraz, zanim stanie się rumakiem bo­jowym, nagą kobietą czy jakąkolwiek inną anegdotą, jest

STARANNE PRZYGOTOWANIE

Gdy tak starannie przez twórców XIX wie­ku przygotowany został fundament teoretycz­ny dla abstrakcji — trzeba było tylko nie­wielkiego bodźca myślowego czy emocjonalne­go, by wyciągnąć praktyczne wnioski z tego, co w rozważaniach i zamyśle było już dokona­ne. W tej sytuacji nie

SZUKANIE W MALARSTWIE

Nie da się tego wytłumaczyć przypadkiem, że wszyscy oni wiele zaczerpnęli z impresjonizmu, ani nie da się zaprzeczyć, że ich powodem twórczym było szukanie uniwer­salnego systemu znaków dla przekazania uni­wersalnej i wyabstrahowanej idei. Potwierdzi się to w dalszym rozwoju abstrakcji

WĄSKI KRĄG SPRAW

Ograni­czeni do wąskiego kręgu spraw czystego  eks­perymentu malarskiego, wyciągali wnioski me z linii impresjonizmu, lecz realizowali cezannowskie przesianie, a i to właściwie w trzech tylko punktach rozległego i odkrywczego pro­gramu wielkiego samotnika z Aix: jego obser­wacji o podstawowej stereometrycznej struktu­rze

WYDOBYCIE W OBRAZACH

Jakby wiwisekcji dokonując na przedmiocie — w fazie anali­tycznej odrzucali wszelkie tło, rozpatrywali przedmiot w pełnej izolacji od innych. Utrzy­mywali go w stanie statycznym, obchodząc dookoła i rozkładając w rozdrobnionych rzu­tach na płaszczyźnie obrazu. Wyzuli go z barwy, by penetrować

KAŻDY Z PRZEDMIOTÓW

Każdy z przedmiotów, nawet w owej fazie naj­większego odrealnienia, zwanej hermetyczną, był tylko przedmiotem w swej zewnętrznej formie. Nigdy nie została wydobyta w obra­zach kubistycznych wewnętrzna istota malo­wanego obiektu: ani w jej dramacie, ani o- drębności, ani nawet w sensie